Süleyman Demirel Üniversitesi ( SDÜ) ve Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi'ne (ISUBÜ) ev sahipliği yapan Isparta, son yıllarda sessiz ama derinden büyüyen bir tehlikeyle mücadele ediyor: Nüfusun yaşlanması ve küçülmesi.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi sonuçları, kentin geleceğini tehdit eden yapısal sorunları sayısal verilerle gözler önüne serdi.

Nüfus Her Yıl Düzenli Olarak Eriyor!

TÜİK verilerine göre Isparta’nın nüfusu istikrarlı bir şekilde geriye gidiyor. 2023 yılında 449 bin 777 olan il nüfusu, 2024 yılında 446 bin 409'a, en son açıklanan resmi verilere göre ise 445 bin 303 kişiye kadar düştü. Kentte yıllık nüfus artış hızı ekside seyrederken, Türkiye genelinde kilometrekareye düşen kişi sayısı 111 iken, Isparta'da bu sayının 55'e kadar düşmesi kentin göç verdiğinin en net kanıtı oldu.

Yaşlılar Gençleri Geçti

Isparta'da kalıcı ve yerleşik olan genç nüfus (15-24 yaş arası) oranı %15,4'e geriledi. Buna karşın, kiralık ev bulmakta zorlanan ve iş imkanı göremeyen gençlerin şehirden ayrılmasıyla birlikte 65 yaş üstü nüfus oranı %15,5’e yükseldi. Böylece Isparta tarihinde ilk kez yaşlı nüfus oranı, genç nüfus oranını geride bırakmış oldu. Bu gidişatla Isparta'nın "Öğrenci Kenti" kimliğinden uzaklaşarak hızla "Emekli Şehri" kimliğine büründüğü belirtiliyor.

Genç Beyinler İstihdam Yetersizliğinden Kaçıyor!

Isparta’da sanayinin tarım ve madencilik (mermer) ekseninde sıkışıp kalması, özellikle teknoloji, mühendislik ve inovasyon alanında mezun olan gençlerin şehirde iş bulmasını zorlaştırıyor. Gençlerin büyük çoğunluğu, mezuniyet işlemlerinin hemen ardından daha iyi kariyer fırsatları sunan komşu Antalya'ya ya da büyük metropollere göç ediyor.

Ekonomistler, "Isparta yılda binlerce nitelikli mezun veriyor ancak kentin ekonomik ekosistemi bu gençleri tutacak çeşitliliğe sahip değil. Genç istihdamını artırmak için tarıma dayalı sanayiden yüksek teknolojiye geçiş yapmamız şart" değerlendirmesinde bulunuyor.

Ucuz Konut Sorunu!

TÜİK verilerine göre Isparta’da hanehalkı başına düşen fert sayısı 2,73 ile Türkiye ortalamasının (3,11) oldukça altında. Bu durum kentte daha küçük ve çok sayıda konuta ihtiyaç duyulduğunu gösterirken, tırmanan konut krizi gençlerin göç tercihinde etkili oluyor.

Son dönemlerde maliyetlerin artmasıyla yeni konut arzının yavaşlaması, şehir merkezinde eski yapı stokunun yüksek fiyatlarla piyasaya sürülmesine neden oluyor ve barınma sorunu gençlerin Isparta'dan kaçış sürecini hızlandırıyor.

Acil Eylem Planı Şart

Isparta'nın hızla yaşlanan yapısını kırmak ve kente yeniden dinamizm kazandırmak için yerel yönetimlerin, üniversitelerin ve iş dünyasının masaya oturması gerektiği vurgulanıyor. Öne çıkan çözüm önerileri ise şöyle sıralanıyor:

1- Teknokent ve Girişimcilik Teşvikleri: Üniversite mezunu gençlerin kendi işlerini kurabilmeleri için kent bünyesinde hibe ve ofis desteği sağlanması.

2-Genç Çalışanlara Sosyal Konut: Isparta Belediyesi ve TOKİ iş birliğiyle, sadece kente yeni yerleşen veya yeni evlenen genç çalışanlara yönelik "uygun fiyatlı kiralık konut" hamlesinin başlatılması.

3- Sanayide Dijital Dönüşüm: Geleneksel tekstil ve gül sanayisinin dijitalleşerek gençlerin ilgisini çekecek modern iş alanlarına dönüştürülmesi.

Eğer bu adımlar kararlılıkla atılmazsa, TÜİK verilerinin de işaret ettiği gibi Isparta’nın yetiştirdiği parlak beyinler başka kentlerin geleceğini inşa etmeye devam edecek; gül kenti ise yaşlı nüfusuyla baş başa kalacak.