ISUBÜ Teknoloji Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Cengiz Özel, Türkiye’de beton teknolojisi alanındaki en büyük eksikliğin yetkin olmayan kişilerce sürecin yürütülmesi ve denetimin sürecindeki aksaklıklar olduğunu vurguladı. Analitik hesapların ve mühendislik bilgisinin yeterli seviyede olduğunu belirten Özel, asıl problemlerin betonun şantiyedeki yolculuğunda başladığını söyledi.
Beton teknolojisinde dünyayla paralel gelişmeler yaşandığını ifade eden Prof. Dr. Özel, birçok modern yöntemin ve teknolojinin bilindiğini ancak sahada yeterince uygulanmadığını dile getirdi. “Geleneksel yöntemlerde ısrar ediliyor. Oysa mevcut rutin uygulamalar bile yetkin personeller tarafından uygulanıp doğru denetlenirse, ihtiyaç duyulan minimum beton mukavemetlerini rahatlıkla sağlayabiliyoruz,” diyen Özel, Türkiye’nin ve özellikle de Isparta’nın bu alanda ciddi bir birikime sahip olduğunun altını çizdi.
SORUN TASARIMDAN SONRA BAŞLIYOR
Özel, “asıl sıkıntı, tasarım sonrası süreçte yaşanıyor. Betonun taşınması, yerleştirilmesi ve kür (bakım) aşamalarında önemli eksikler bulunuyor ama bu sorunlar katkı maddeleri, izleme ekipmanları ve dijital takip sistemleriyle büyük ölçüde çözülebilir” dedi.
ÇİPLİ BETON ÖNEMLİ AMA YETERLİ DEĞİL
Nesnelerin İnterneti (IoT) teknolojisinin beton sektöründe de kullanılmaya başlandığını hatırlatan Prof. Dr. Özel, “Çipli beton” uygulamasının önemli bir adım olduğunu söyledi. Şantiyede alınan beton numunelerine yerleştirilen çiplerin, numune kırımı sırasında otomatik olarak okunabildiğini ve verilerin değiştirilemeden Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na iletildiğini belirten Özel, bu sistemin olumlu olduğunu ancak yeterli olmadığını vurguladı: “Bu uygulama sadece numune üzerinden ilerliyor. Asıl ihtiyaç, betonun şantiyede döküldüğü andan itibaren sürekli izlenmesi ve denetlenmesi.”
BETON, SEKTÖRÜN EN AZ ÖNEMSENEN AMA EN KRİTİK MALZEMESİ
İnşaat sektöründe betonun, en çok kullanılan malzeme olmasına rağmen yeterince önemsenmediğini söyleyen Prof. Dr. Özel, uzman teknik personel eksikliğine dikkat çekti. “Bir binada genelde demir miktarı konuşulur ve bu elbette çok önemlidir. Ancak demiri bir arada tutan, yükü taşıyan asıl kütle betondur,” diyen Özel, beton konusunda özel olarak yetişmiş, sahada deneyimli teknik personelin mutlaka bulunması gerektiğini ifade etti.
BİNA BİR BÜTÜNDÜR, TEK BİR UNSURA ODAKLANMAK YANLIŞTIR
Depremlerden sonra kamuoyunda beton kalitesinin sıkça gündeme geldiğini belirten Prof. Dr. Özel, bu tartışmaların genellikle üretim sürecindeki denetim eksikliğini göz ardı ettiğini söyledi. “Deniz kabuklu beton, nehir kumu kullanılmış gibi söylemler sonuç üzerinden yapılıyor. Peki bunları içermeyen betonları üretirken aynı hassasiyet var mı?” diye soran Özel, inşaatın bir takım işi olduğuna dikkat çekti.
BETON ZAYIFSA BİNA DA ZAYIFTIR
Betonu insan vücuduna benzeten Prof. Dr. Cengiz Özel, demiri iskelet, betonu ise kas sistemi olarak tanımladı: “Kemikler sağlam olabilir ama kaslar zayıfsa insan hareket edemez. Betonun herhangi bir noktadaki zayıflığı, binanın tüm performansını ciddi şekilde etkiler.”
DAHA İYİSİNİ YAPABİLECEK SEVİYEDEYİZ
Türkiye’nin beton ve inşaat sektöründe kötü bir noktada olmadığını ancak çok daha ileri seviyelere çıkabilecek potansiyele sahip olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Özel, denetimin hayatın her alanında olduğu gibi inşaat sektöründe de vazgeçilmez olduğunu sözlerine ekledi.