Son günlerde Isparta sokaklarında miras kalan taşınmazların paylaşımıyla ilgili "Artık noter zorunluluğu kalktı" söylentisi hızla yayıldı. İnsanlar süreci kolaylaştıracağını düşündükleri bu habere çok sevinse de, resmi işleyişin gerçekleri bu dedikoduları doğrulamaya yetmiyor.
Aileyi Bir Araya Getiren Sözleşmeler Tapuda Yeterli Değil
Kardeşler bir pazar sabahı toplanıp, hangi gül bahçesinin kimde kalacağını yazılı bir kağıda dökerek anlaştığında, sanki bütün o bürokratik dertler geride kalmış gibi bir rahatlama yaşanıyor. Kendi aranızda attığınız bu imza, elbette aranızdaki huzuru sağlamak adına değerli bir adım. Fakat tapu dairesindeki memur, sadece o kağıda bakarak arazinin mülkiyetini size vermiyor. Devlet sistemi, mülkiyetin el değiştirmesini kendi denetimi altında, ilgili yasalara uygun olarak gerçekleştirmek zorunda. Yani o bahçenin tam anlamıyla sahibi olabilmek için, yine resmi kuralların çizdiği yoldan yürümek mecburiyetindesiniz.
Verimli Bahçelerin Sınırlarını Değiştirmek Kolay Olmuyor
Gül ve lavanta bahçeleri gibi tarımsal değeri çok yüksek olan arazilerin fiziki olarak bölünmesi sandığınız kadar basit bir işlem değil. "Ortadan bir yol açalım, sen kendi tarafına bak ben kendi tarafıma" mantığı yasalarda pek karşılık bulmuyor. Tarım alanlarının korunmasına yönelik kanunlar, arazilerin belli bir dönümün altına düşerek verimini kaybetmesine müsaade etmiyor. Sınırları devletin belirlediği kurallar çizdiği için, anlaşmanız olsa bile o toprağı bölemiyor, mecburen ortak tapu üzerinden hisseli olarak kalıyorsunuz.
Ortak Tapulu Bahçelerde Satış Dengeleri Nasıl Kuruluyor?
Miras kalan bahçeyi komple satıp parayı kırışmak isterseniz, masada tüm kardeşlerin rızası bulunmak zorunda. Ancak aranızdan biri "Ben bahçeyle uğraşamam, kendi hakkımı satıyorum" derse, aile içinde bir dalgalanma yaşanması muhtemel. Bir hissedar kendi payını dışarıdan birine satsa dahi, diğer kardeşler yasal haklarını kullanarak bu duruma müdahale edebiliyor. Yasa, "Öncelik her zaman diğer mirasçılarındır" diyerek, o payı aynı fiyattan ailenin içindeki birine geçirme şansı tanıyor. Bu da ata toprağının dağılmasını önleyen önemli bir kalkan görevi görüyor.
Kulaktan Dolma Bilgilerle Bahçenin Düzenini Bozmayın
Noter masraflarının ve zorunluluğunun ortadan kalktığına yönelik iddialar kulağa hoş gelse de, şu an için ortada bunu doğrulayacak en ufak bir yasal değişiklik bulunmuyor. Gerçeği yansıtmayan duyumlarla hareket etmek, kardeşler arasında kırgınlık yaratmaktan başka bir işe yaramaz. Değeri gün geçtikçe artan bu özel bahçelerin geleceğiyle ilgili kritik kararlar almadan önce, tapu dairelerine gidip en güncel ve en sağlam bilgiyi bizzat yetkililerden almak işin en garanti yoludur.
