Bağ-Kur'lu küçük esnafın emeklilik prim gün şartının 9 binden 7 bin 200'e düşürülmesini öngören yasal düzenlemenin önümüzdeki yıl yasalaşarak yürürlüğe girmesi bekleniyor. Prim eşitlemesine ilişkin maliyet ve aktüeryal hesaplamalar tamamlanarak yasa teklifi TBMM'ye sunulma aşamasına geldi. Prim şartı indiriminden yalnızca küçük esnaf ve sanatkârlar faydalanacak; şirket ortakları ve büyük iş yeri sahipleri 9 bin gün şartına tabi olmaya devam edecek. Milyonlarca küçük esnafın merakla beklediği ve emeklilik için gereken prim gün sayısını 9 binden 7 bin 200'e düşürecek olan yasal düzenleme için geri sayım başladı.
Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş'ın aktardığı kulis bilgilerine göre, küçük esnafın uzun süredir beklediği Bağ-Kur prim gün sayısını 9 binden 7 bin 200'e düşürecek yasal düzenlemenin önümüzdeki yıl yürürlüğe girmesi bekleniyor. Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesinin ardından SSK ve Bağ-Kur arasındaki prim makasının açılmasıyla mağduriyet yaşayan esnaf için maliyet belirleme ve aktüeryal hesaplamaların tamamlandığı ifade edildi.
EYT SONRASI OLUŞAN PRİM UÇURUMU
EYT yasasının yürürlüğe girmesiyle birlikte 8 Eylül 1999 öncesi sigortalı olan çalışanlar için yaş şartı ortadan kalktı ve SSK'lılar 5 bin ile 5 bin 975 gün arasında primle emeklilik hakkı kazandı. Kendi adına bağımsız çalışan Bağ-Kur'lu (4/1-b) esnaf ise 9 bin prim gününü doldurmak zorunda kalarak emeklilik fırsatına takıldı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın seçim öncesinde esnafın 9 bin günlük prim şartının 7 bin 200 güne, yani 5 yıl (1.800 gün) daha az bir süreye indirileceği yönündeki vaadi, yaklaşık 1 milyon esnafın beklentisinin temelini oluşturuyor.
DÜZENLEMENİN GELECEK YIL YASALAŞMASI BEKLENİYOR
Ekonomide enflasyonla mücadele ve son 3 yıldır kararlılıkla uygulanan Orta Vadeli Program (OVP) disiplini nedeniyle bütçe dengesi gözetilerek bekletilen düzenlemede sona gelindi. İsa Karakaş'ın kaynaklarından edindiği bilgilere göre, prim eşitlemesine ilişkin tüm maliyet ve aktüeryal hesaplamalar neticelendirildi. Yasa teklifinin hazırlanarak TBMM'ye sunulması aşamasına gelindiği ve kulis bilgilerine göre söz konusu reformun önümüzdeki sene yasalaşarak yürürlüğe gireceği öngörülüyor.
KİMLER FAYDALANACAK, KİMLER KAPSAM DIŞI KALACAK?
Kamuoyunda tüm Bağ-Kur'luların bu indirimden yararlanacağı yönünde yanlış bir beklenti bulunsa da, düzenlemenin sınırları kesin hatlarla çiziliyor. Prim şartının 7 bin 200 güne düşmesinden yegane faydalanacak kesim küçük esnaf ve sanatkârlar olacak. Şirket ortakları ve büyük iş yeri sahipleri ise bu haktan muaf tutularak mevcut 9 bin gün şartına tabi olmaya devam edecek. Kadın Bağ-Kur'lular cephesinde ise EYT kapsamındakilerin prim şartı halihazırda 7 bin 200 gün olduğu için ilave bir indirim uygulanmayacak. Ancak EYT sonrası sisteme dahil olup 9 bin gün şartına tabi olan kadın sigortalıların bu düzenlemeden faydalanması gündemde yer alıyor.
EMEKLİLİK DİLEKÇESİ İÇİN "SIFIR BORÇ" KRİTERİ
Beklenen yasa çıksa dahi Bağ-Kur sisteminin en kritik kurallarından biri olan "sıfır borç" kuralı işlemeye devam edecek. Gün şartını tamamlayan esnafın emeklilik dilekçesi verebilmesi için, başvuru anında geçmişe dönük tek kuruş prim borcunun bulunmaması gerekiyor. Bu doğrultuda, şartları uyan esnafın olası bir yasal düzenlemeye karşı borçlarını şimdiden kontrol edip ödeme planlamalarını yapmaları tavsiye ediliyor.
